«Τι είναι αλήθεια;» – 2

Θα ήθελα να προσθέσω κάτι που είναι ένας είδος συνέχειας του χθεσινού post, «Τι είναι Αλήθεια«, αλλά και εισαγωγή σε επόμενα.
Ίσως να έχετε παρατηρήσει ότι υπάρχουν φορές που έχετε αντιληφθεί πράγματα, τα έχετε «δει» όχι με τα μάτια, αλλά με «κάτι» μέσα σας, κάτι που δεν είναι το μυαλό, δεν είναι λογική, είναι μια αίσθηση που η σκέψη έρχεται μετά για να τη βάλει σε λόγια. Τη λειτουργία αυτή που δεν είναι σκέψη, που δεν είναι του μυαλού, θα μπορούσα περιφραστικά να την περιγράψω ως εξής: Άμεση, στιγμιαία, βαθιά, αισθαντική αντίληψη. Στα αγγλικά, όλο αυτό εκφράζεται με τη λέξη, «insight». Η λέξη αυτή μεταφράζεται στα ελληνικά με τη λέξη, «ενόραση». Αλλά, το περιεχόμενο που συνήθως δίνουμε σήμερα στη γλώσσα μας στην ενόραση, έχει την έννοια του οράματος, του μεταφυσικού ή παραψυχολογικού, του μη-λογικού και καθόλου επιστημονικού. Γι’ αυτό – παλιότερα – και σε κάτι μεταφράσεις που έκανα από τα αγγλικά στα ελληνικά, μετέφραζα τη λέξη insight περιφραστικά, όπως σας είπα παραπάνω. Μέχρι που εκδόθηκε το ΛΕΞΙΚΟ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, του Γ. Μπαμπινιώτη. Η ερμηνεία της ελληνικής λέξης που δίνει αυτό το λεξικό, είναι ακριβώς η σημασία της αγγλικής λέξης, insight, και αποκαθιστά την αληθινή σημασία της λέξης στη γλώσσα μας. Δείτε το σχετικό λήμμα:

Ενόραση 1. η σε βάθος αντίληψη ή κατανόηση (ενός πράγματος). 2. (ΦIΛΟΣΟΦΙΑ) η κατάκτηση της γνώσης με το ασυνείδητο, χωρίς τη μεσολάβηση του λογικού ή των αισθήσεων. (…) Η γνώση που προέρχεται από το εν-οράν (λατ. in-tuere), το «να βλέπεις μέσα σου», δηλ. η άμεση γνώση, η βιωματική, η υποκειμενική, είναι η ενόραση. Στην υποκειμενική, προσωπική, μέσα από ξαφνική, μη λογικά επεξεργασμένη σύλληψη, που είναι η ενόραση, αντιτίθεται η αντικειμενική διάμεση (και όχι άμεση) γνώση, αυτή που βασίζεται σε εμπειρικά δεδομένα, τα οποία έχουν τύχει προσεκτικής λογικής επεξεργασίας (συλλογισμών, κρίσεων, λογικών υποθέσεων, συμπερασμάτων, αποδεικτικής διαδικασίας). Ό,τι γνωρίζουμε από ενόραση, συχνά είναι προϊόν «εσωτερικού φωτισμού», στιγμιαίας έμπνευσης ή σύλληψης των αισθήσεων μάλλον παρά δια της λογικής. Έτσι η ενορατική γνώση έχει, κατά κανόνα, αρνητική σημασία στην επιστήμη, αντιτιθέμενη στην αποδεικτική και αυστηρά λογική γνώση. («ΛΕΞIΚΟ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝIΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ» Γ. ΜΠΑΜΠIΝIΩΤΗ).

Στη χθεσινή ιστορία, λοιπόν, με το σοφό άνθρωπο και το νεαρό που ήθελε να μάθει τι είναι Αλήθεια, εκείνο που περιμένει ο σοφός από το νεαρό, είναι να πάψει να προσπαθεί να δει τι είναι Αλήθεια με τη σκέψη, με το μυαλό, με τη λογική. Είναι ένα από εκείνα – όπως η ψυχή μας ή η ύπαρξη του Θείου – που δεν μπορεί να τα συλλάβει το μυαλό με τη σκέψη, αλλά ένα άλλο «όργανο» με την ενόραση, έτσι όπως την εννοεί το Λεξικό Μπαμπινιώτη. Θα ήθελα, όσοι ενδιαφέρεστε να «πιάνετε» τα «σεντόνια» που βάζω εδώ (ή «τα φούμαρα τα ιντερνετικά» που είπε πριν καιρό κι εκείνη η κοπέλα… χα, χα, χα… πού τη θυμήθηκα), να αφήνεστε με εμπιστοσύνη σ’ αυτό το άλλο «όργανο» (το έχουμε όλοι σχεδόν), ακόμα κι αν δεν μπορείτε να το εντοπίσετε. Και πάντως δεν έχει τίποτα περισσότερο «μεταφυσικό» απ’ όσο έχει το γεγονός ότι αυτή τη στιγμή κάτι που γράφεται στο Καπανδρίτι, μπορεί να το διαβάσει ο Γιάννης στην Νέα Υόρκη. Για σκεφτείτε, πώς θα το έβλεπαν 200 χρόνια πριν κάτι τέτοιο; Φανταστείτε την unamama τότε και να λέει ότι αυτό θα μπορεί κάποτε να γίνει: σίγουρα θα την καίγανε σαν μάγισσα!
Καλή βδομάδα.
Π.

4 Σχόλια στο “«Τι είναι αλήθεια;» – 2”

      unamama
      2 Ιουνίου 08 στις 0:57

      το φερνω απο εδω, το φερνω απο εκει…εχω μπλοκαρει και δεν ξερω τι να γραψω!
      γελαω λιγο με την εικονα μου στο μεσαιωνα να τρεχω προσπαθωντας να σηκωσω το μακρυ φορεμα που με εμποδιζει…και το πληθος πισω μου να ακολουθει λυσσασμενο με δαδες στα χερια φωναζοντας: στην πυρα!!! στην πυρααααα!!!!!

      unamama
      2 Ιουνίου 08 στις 1:04

      δευτερη προσπαθεια…εγραψα πριν σχολιο και με πεταξε εξω…

      ελεγα λοιπον πως το φερνω απο εδω, το φερνω απο εκει….αλλα δυσκολευομαι να βρω κατι να γραψω…εχω μπλοκαρει εντελως : ))
      τρεχει ο νους μου και γελαω οσο φανταζομαι τον εαυτο μου, να τρεχω να σωθω, προσπαθωντας να σηκωσω το μακρυ φορεμα που με εμποδιζει και πισω μου πληθος εξαγριωμενο και λυσσασμενο με δαδες στα χερια να φωναζει: στην πυραααα!!! στην πυρααααα!!!!

      Γιαννης απο ΝΥ
      2 Ιουνίου 08 στις 7:14

      Εγω παντος unamama θα σε υπερασπιζομουν. Κι αν ειμασταν στην Ελλαδα θα τους ξεγελουσα με επιχηρηματα του τυπου » Ελα μωρε που ειπε ετσι τωρα η κοπελα…, ετσι το’πε να γελασουμε…, μα ειναι δυνατον τωρα…, μημπως δεν ακουσατε καλα και τσαμπα κανετε ολη αυτη τη φασαρια μεσημεριατικα…?, μας βλεπει και η γειτονια…., τι θα πει κι κοσμος… Αυτα συνηθως δουλευουν.
      Φοβερη η ιστορια Παραμυθακο. Αυτο το οργανο στο οποιο αναφερεσαι πλησιαζει αρκετα αυτο που λενε σε μεταφυσικα κειμενα «Higher Self», «Ο Υψηλοτερος Εαυτος μας» μαλλον στα Ελληνικα, ο οποιος ειναι μεγαλο κομματι μας ο οποιος ειναι αμεσα συνδεδεμενος με την Θεικη δημιουργια.

      Νίνα
      2 Ιουνίου 08 στις 22:39

      Χαχαχα!Καλό, Παραμυθάκο(που σε λέει κι ο Γιάννης από ΝΥ).
      Κι εγώ unamama φαντάζομαι τις «θείτσες» της εποχής να έρχονται καταπάνω σου σε στυλ Σαπφούς Νοταρά(καλή της ώρα):»…ΜΠΟΥΡΛΟΤΟ!»

Σχολιάστε